Czym jest BIK (Biuro Informacji Kredytowej) i jakie informacje zawiera?
Zastanawiasz się, dlaczego bank odrzucił Twój wniosek o kredyt? Albo może słyszałeś od znajomych o „złym BIK” i nie wiesz, o co chodzi? W dzisiejszym poradniku wyjaśniamy, czym jest BIK i dlaczego każdy powinien zadbać o jak najlepsze wpisy w swojej historii kredytowej. Ma to bowiem ogromny wpływ na ocenę Twojej zdolności kredytowej i możliwość otrzymania kredytu czy pożyczki.
Spis treści
BIK – co to jest i jak działa?
Biuro Informacji Kredytowej, od którego pochodzi popularny skrót „BIK”, to instytucja działająca w Polsce od wielu lat. Można ją porównać do wielkiej biblioteki, która zamiast książek gromadzi informacje o Twojej historii kredytowej. BIK współpracuje z bankami, które są członkami Związku Banków Polskich, oraz z wieloma firmami pożyczkowymi i SKOK-ami.
Do bazy danych BIK trafiają informacje o wszystkich zaciągniętych przez Ciebie zobowiązaniach – kredyty gotówkowe i hipoteczne, pożyczki na raty, chwilówki, a nawet limity na koncie czy karty kredytowe. BIK gromadzi informacje nie tylko o tym, ile pożyczałeś, ale przede wszystkim o tym, jak spłacasz swoje zobowiązania w terminie.
Jeśli regularnie spłacasz wszystkie kredyty i pożyczki, BIK gromadzi pozytywne informacje, które świadczą o Twojej rzetelności. Gdy jednak któraś rata się opóźni i minęło 30 dni od terminu płatności, w bazie pojawi się negatywny wpis.
Wbrew obiegowej opinii, BIK nie jest rejestrem dłużników. To miejsce, gdzie znajdziesz zarówno pozytywne, jak i negatywne wpisy dotyczące Twojej historii kredytowej. Wszystkie te informacje trafiają tam automatycznie, gdy korzystasz z usług banków i innych instytucji finansowych współpracujących z BIK.
Ważne jest to, że sam BIK jedynie gromadzi i udostępnia informacje – nie jest instytucją finansową i nie udziela kredytów. BIK jedynie przekazuje dane bankom i innym instytucjom finansowym, które na ich podstawie podejmują decyzje kredytowe.
Jakie dane gromadzi BIK?
Jakie informacje znajdziesz w swoim raporcie w BIK? Biuro Informacji Kredytowej przetwarza bardzo szczegółowe dane na Twój temat, które pomagają instytucjom finansowym ocenić Twoją wiarygodność kredytową.
Dane BIK obejmują:
- Dane osobowe – imię i nazwisko, numer PESEL, data urodzenia oraz adres zamieszkania. To podstawowe informacje identyfikujące Cię jako klienta.
- Szczegółowe informacje o zadłużeniu, w tym data udzielenia kredytu lub pożyczki, całkowita kwota do spłaty, informacje o terminach płatności rat oraz wszelkich opóźnieniach, jeśli wystąpiły.
- Status spłaty zobowiązania – czy spłaciłeś kredyt zgodnie z harmonogramem, czy może są jakieś zaległości.
- Zgodę na przetwarzanie danych po zakończeniu spłaty – ten punkt ma kluczowe znaczenie dla budowania pozytywnej historii kredytowej.
Ostatnia informacja jest szczególnie ważna dla Twojej historii kredytowej. Jeśli po spłacie kredytu nie wyrazisz zgody na dalsze przetwarzanie danych, BIK przechowuje jedynie informacje o opóźnieniach, ale pozytywne wpisy o terminowych płatnościach znikną z Twojego raportu. To jak wyrzucanie dobrych ocen ze szkolnego dziennika i zostawianie tylko złych!
BIK przechowuje informacje również w zamiarze przetwarzania ich dla potrzeb alertów BIK – systemu, który powiadamia o nowych wpisach w Twojej historii kredytowej.
Czy BIK ma wpływ na decyzję o przyznaniu kredytu lub pożyczki?
To częste nieporozumienie – czy sam BIK decyduje o przyznaniu kredytu? Nie! Biuro Informacji Kredytowej zajmuje się wyłącznie gromadzeniem i udostępnianiem informacji.
Jednak informacje zgromadzone przez BIK mają ogromny wpływ na decyzje kredytowe. Wszystkie banki oraz firmy pożyczkowe regularnie sprawdzają historię kredytową potencjalnych klientów w procesie badania zdolności kredytowej.
Dla nich głównym źródłem informacji o Twojej rzetelności finansowej jest właśnie raport BIK. Jeśli bank lub instytucja finansowa złoży wniosek o dostęp do Twoich danych, a w raporcie znajdzie informacje o sporym zadłużeniu lub zaległościach, decyzja kredytowa może być negatywna.
Równie problematyczny może być brak historii w BIK. Dotyczy to osób, które nigdy nie miały kredytu lub pożyczki, albo spłaciły wszystkie zobowiązania terminowo, ale nie wyraziły zgody na przetwarzanie informacji po zakończeniu spłaty.
Jak sprawdzić swój raport BIK?
Założenie konta w BIK i pobranie raportu to jedna z najważniejszych rzeczy, jakie możesz zrobić dla swoich finansów. BIK możesz sprawdzić na kilka sposobów, a raz na pół roku możesz to zrobić całkowicie za darmo.
Jak otrzymać darmowy raport BIK
1. Załóż konto w serwisie BIK
Wejdź na oficjalną stronę www.bik.pl i kliknij „Zarejestruj się”. Wprowadź swoje dane osobowe – imię, nazwisko, PESEL oraz adres e-mail. Następnie musisz potwierdzić swoją tożsamość na jeden z dwóch sposobów: przez aplikację mObywatel (to najszybszy sposób) lub przelew identyfikacyjny w wysokości 1 zł na wskazany numer konta. Po potwierdzeniu tożsamości aktywuj konto poprzez link przesłany e-mailem oraz kod otrzymany SMS-em.
2. Złóż wniosek o darmową Kopię Danych
Po zalogowaniu się do serwisu BIK wejdź w zakładkę „Kontakt” i wybierz „Napisz wiadomość”. Napisz wniosek, powołując się na art. 15 RODO – to Twoje prawo do otrzymania informacji o przetwarzanych danych. Możesz użyć poniższej formułki:
Na podstawie art. 15 RODO proszę o udostępnienie mi kopii moich danych przetwarzanych w systemach Biura Informacji Kredytowej, wraz ze szczegółowym opisem przebiegu spłat moich zobowiązań.
BIK regularnie otrzymuje takie wnioski i wie, o co Ci chodzi.
3. Oczekuj na dokument
Instytucja ma do 30 dni na przesłanie dokumentu, ale zwykle dzieje się to znacznie szybciej. Raport pojawi się na Twoim koncie lub zostanie wysłany e-mailem.
Alternatywne sposoby złożenia wniosku
Możesz również złożyć wniosek osobiście w siedzibie BIK w Warszawie, listownie z wymaganymi danymi i Twoim podpisem, lub e-mailem, jeśli posiadasz kwalifikowany podpis elektroniczny lub profil zaufany.
Pamiętaj, że płatny raport kosztuje 59 zł, ale skoro możesz otrzymać darmowy – dlaczego masz płacić?
Co oznacza negatywny wpis w BIK?
Pojawiła się negatywna adnotacja w Twoim raporcie? Nie panikuj – to nie koniec świata, ale warto zrozumieć, co to oznacza w praktyce.
Negatywny wpis związany jest z opóźnieniem w płatności jednego z Twoich zobowiązań. Może to być kredyt gotówkowy, pożyczka, zakupy na raty w sklepie, a nawet nieopłacona faktura za telefon. Alert o opóźnieniu pojawia się w systemie zwykle po około 30 dniach od wyznaczonego terminu płatności.
Czy jedna przeterminowana rata przekreśla Twoje szanse na kredyt? Niekoniecznie. Banki i inne instytucje finansowe patrzą na całokształt Twojej historii kredytowej. Jeśli masz wiele pozytywnych wpisów świadczących o terminowych spłatach, pojedyncza zaległość prawdopodobnie nie będzie poważnym problemem.
Zgromadzone przez BIK informacje służą instytucjom finansowym do oceny ryzyka. Im więcej masz informacji o opóźnieniach, tym gorsza sytuacja.
Konsekwencje negatywnych wpisów to przede wszystkim:
- Odmowa przyznania pożyczki lub kredytu, szczególnie w tradycyjnych bankach.
- Gorsze warunki spłaty, w tym wysokie RRSO, który może znacznie zwiększyć koszt kredytu.
- Obowiązek wykupienia dodatkowego ubezpieczenia, co generuje dodatkowe koszty.
- Dostępność niższych kwot pożyczek oraz konieczność spłaty w krótszym terminie.
Jeśli przewidujesz problemy z terminowymi płatnościami, nie czekaj – skontaktuj się z wierzycielem. Większość pożyczkodawców oferuje pomocne rozwiązania, jak wydłużenie okresu spłaty czy zawieszenie płatności pojedynczej raty.
Czy można usunąć dane z BIK?
W internecie możesz natknąć się na firmy obiecujące „czyszczenie BIK”. Czy to w ogóle możliwe i czy warto z tego korzystać?
Standardowo BIK przechowuje wpis o zaległości przez 5 lat od momentu spłaty zobowiązania. Dane mogą być również przechowywane w celach statystycznych przez 12 lat. To okresy określone przez polskie przepisy prawa.
Skuteczne usunięcie wpisu z BIK możliwe jest tylko w przypadku błędnego wpisu. Jeśli zauważysz w swoim raporcie nieprawdziwą informację – na przykład o zobowiązaniu, którego nigdy nie zaciągnąłeś – możesz złożyć reklamację. Biuro Informacji Kredytowej jest zobowiązane do sprawdzenia takiej sytuacji i ewentualnej korekty danych.
Wpisy zgodne z prawdą nie podlegają usunięciu. Firmy oferujące „czyszczenie BIK” często działają na granicy prawa lub po prostu wprowadzają klientów w błąd.
Możliwe jest natomiast usunięcie danych dotyczących zobowiązania spłaconego terminowo. Jednak czy to dobry pomysł? Taki wpis w praktyce poprawia Twoją historię kredytową.
BIK, KRD, BIG, ERIF – czym się różnią?
Gdy złożysz wniosek o kredyt, bank lub instytucja finansowa sprawdza Cię nie tylko w BIK, ale również w innych bazach i rejestrach. Warto wiedzieć, czym one się różnią.
BIK gromadzi i udostępnia informacje o wszystkich Twoich zobowiązaniach – zarówno spłacanych terminowo, jak i tych z opóźnieniami. To najbardziej kompleksowe źródło informacji o Twojej historii kredytowej.
KRD (Krajowy Rejestr Długów), BIG InfoMonitor oraz ERIF (Biuro Informacji Gospodarczej InfoMonitor S.A.) to bazy, które skupiają się wyłącznie na długach i zaległościach. W przeciwieństwie do BIK, trafiają tam tylko negatywne informacje o opóźnieniach w płatnościach.
Biuro Informacji Gospodarczej InfoMonitor to jedna z największych baz dłużników w Polsce. Współpracuje z wieloma firmami, nie tylko z sektora finansowego, ale też telekomunikacyjnego czy energetycznego.
Czy można dostać pożyczkę mając złe wpisy w BIK?
To jedno z najczęściej zadawanych pytań. Czy negatywne wpisy w BIK przekreślają całkowicie Twoje szanse na otrzymanie pożyczki?
Niekoniecznie. O ile banki dość restrykcyjnie podchodzą do negatywnych wpisów w rejestrach i otrzymanie kredytu może być trudne, o tyle firmy pożyczkowe mają często bardziej elastyczne podejście do tematu. Wiele zależy też od wysokości kwoty, o którą się ubiegasz, oraz od tego, jak długo minęło od ostatnich problemów ze spłatą.
Jeśli masz negatywne wpisy w BIK lub innych bazach, możesz użyć taRata.pl, aby łatwo znaleźć firmy gotowe udzielić CI pożyczki na raty bez BIK.
Najczęściej zadawane pytania
BIK co to jest?
Czym jest BIK? Biuro Informacji Kredytowej to instytucja, która gromadzi informacje na temat historii kredytowej klientów. Trafiają tam dane o terminowych płatnościach (budują dobrą historię kredytową) oraz o opóźnieniach w spłacie zobowiązań.
Co to znaczy być w BIK?
Większość osób, które korzystały z kredytów lub pożyczek, znajduje się w BIK. To nic złego – BIK gromadzi bowiem nie tylko negatywne informacje o opóźnieniach, ale również pozytywne wpisy o terminowych spłatach. Temat Twojej historii kredytowej dotyczy praktycznie każdego dorosłego Polaka.
Kto trafia do BIK?
W BIK pojawiają się wpisy związane z posiadanymi zobowiązaniami finansowymi – zarówno spłacanymi zgodnie z harmonogramem, jak i informacje o opóźnieniach. Na tej podstawie powstaje raport, który służy bankom do oceny historii kredytowej klienta w zamiarze przetwarzania wniosku kredytowego.
Jak sprawdzić czy jestem w BIK?
Wejdź na stronę www.bik.pl, załóż konto i wyślij wiadomość z prośbą o raport na swój temat, powołując się na art. 15 RODO. Możesz też wykupić płatny raport za 59 zł.
Czy zakupy na raty są widoczne w BIK?
Tak, zakupy na raty w sklepach również trafiają do BIK, jeśli sklep współpracuje z tą instytucją. Dotyczy to szczególnie większych zakupów rozłożonych na raty w sieciach elektronicznych czy meblowych. Te informacje mogą wpływać na ocenę Twojej zdolności kredytowej.
Czy w BIK widać komornika?
Samo postępowanie komornicze nie jest bezpośrednio widoczne w BIK. Jednak jeśli dług, z powodu którego komornik prowadzi egzekucję, pierwotnie był kredytem lub pożyczką, to informacja o niespłaconym zobowiązaniu będzie widoczna w raporcie BIK.
Jak długo pozostają wpisy w BIK?
Negatywne wpisy pozostają w BIK przez 5 lat od momentu spłaty zobowiązania. Pozytywne wpisy mogą być przechowywane krócej, jeśli nie wyrazisz zgody na ich dalsze przetwarzanie po zakończeniu spłaty kredytu.
Czy mogę sprawdzić BIK innej osoby?
Nie, możesz sprawdzić tylko własny raport BIK. Nikt inny nie ma prawa do Twoich danych bez Twojej zgody, a Ty nie możesz sprawdzić raportu innej osoby. To kwestia ochrony danych osobowych i prywatności finansowej.
Źródła:
- Art. 15 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych (RODO)
- https://www.bik.pl/jak-dzialamy
- https://www.bik.pl/poradnik-bik
- Związek Banków Polskich – informacje o współpracy z BIK
- https://www.bnpparibas.pl/blog/bik-co-to-jest-i-jakie-informacje-o-tobie-zbiera
